|
Aanvullende informatie m.b.t. dit
leesdossier:
Aantal downloads : 512
Aantal woorden: 1287
Ingezonden door: Maaike Siermuis
Uitgever: Onbekend
Meer leesdossiers van Joseph Roth op StudentsOnly:
* Hiob * Hotel Savoy
Samenvatting
Inhoud:
Het verhaal gaat over het leven van Mendel Singer. Hij is een joodse leraar, die kinderen versen leert uit de Bijbel. Zijn vrouw, Deborah, is een huisvrouw die niet tevreden is met het arme leven dat zij lijden. Verder hebben zij twee zoons: Jonas en Schemarjah en een dochter Mirjam. De familie is heel arm en woont in een klein dorpje in Rusland.
Deborah is zwanger en op een dag wordt Menuchim geboren. Het kind is niet gezond, het heeft onvolgroeide benen, epilepsie en geestelijk loopt hij ook achter. Mendel bidt vaak voor Menuchim en Deborah roept haar voorvaderen op. De andere kinderen vinden Menuchim maar lastig en behandelen hem slecht. Op een dag gaat Deborah naar de Rabbi, die zegt dat ze geduld moet hebben en dat Menuchim op een dag wel weer beter wordt.
Maar dit is niet het enige ongeluk dat ze hebben. Hun andere zoons Jonas en Schemarjah krijgen een oproep voor het leger, het Russische leger is een hard en streng leger, dat vind de familie dus heel erg. Verder doet hu dochter Mirjam het met verschillende soldaten. Intussen is het met Menuchim nog niks beter.
Op een dag komt er een man aan de deur, hij heeft een brief voor de familie. De brief is van Schemarjah, hij is uit het leger en woont nu in Amerika, het gaat heel goed met hem. Hij nodigt de familie uit om ook naar Amerika te komen. De familie neemt dit aanbod aan, Jonas gaat niet mee, want daar hebben ze al een lange tijd niks van gehoord. En Menuchim gaat ook niet mee, want hij zal niet kunnen reizen, Mendel, Deborah en Mirjam laten hem achter bij een soort pleeggezin.
In Amerika aangekomen en bij Schemarjah –die intussen een goedlopend warenhuis in bezit heeft- hebben Mendel en Deborah veel moeite met het wennen in Amerika. Mendel en Deborah wonen op een kleine vieze oude etage, Mirjam werkt en woont bij haar broer.
Maar dan op een dag begint er oorlog in Europa en Schemarjah voelt zich geroepen om daar mee te vechten. En dan komt Mirjam met het slechte nieuws, Schemarjah is omgekomen in de oorlog, Deborah kan dit verdriet niet aan en sterft. Nu heeft Mendel alleen zijn dochter Mirjam nog en de heimelijke gedachte aan Menuchim.
Maar alsof het nog niet genoeg is wordt Mirjam ook nog gek en moet ze naar een inrichting.
Nu is de maat vol voor Mendel hij “verlaat” zijn God, hij gaat bij een vriend wonen en wordt erg in zich zelf gekeerd. Hij wil graag terug naar Rusland, maar hij heeft het geld niet.
Maar dan, op paasavond komt er een vreemde man bij Mendel en zijn vrienden aan de deur. Het blijkt Menuchim te zijn, hij is genezen en nu dirigent van een groot orkest. Mendel gaat met hem mee en hij heeft nog hoop dat Mirjam beter wordt en Jonas nog leeft.
Autobiografische achtergronden
De personages zijn joods, niet zo heel streng, wel zijn ze erg arm, zoals veel bewoners in die tijd van Rusland. De oorlog waar Schemarjah voor gaat vechten is de eerste wereldoorlog.
Veel andere aspecten in het boek zouden echt kunnen gebeuren, maar zijn niet waar gebeurt.
Literair historische achtergronden
Joseph Roth werd in 1894 geboren in een plaatsje in Oostenrijk, vlak bij de Russische grens. Zelf was hij ook joods en heeft er zelfs nog aan gedacht om rabbi te worden. Om dat hij zo dicht bij de Russische grens woonde en zelf ook jood was heeft hij veel van die ervaringen gebruikt zoor zijn boek Hiob.
Ruimte
Als Mendel nog in Rusland woont wonen ze in een klein bouwvallig houten huisje. Het hele gezin slaapt in één ruimte, waar ook gelijk de keuken enzovoort is. Het gezin is veel buiten, dat kan ook goed want ze wonen in een klein dorpje tussen de weilanden. De wegen zijn van zand en ze hebben er geen tot weinig voertuigen.
Als ze naar Amerika emigreren wordt de omgeving helemaal anders, want ze wonen dan in New York. De kamer waar Mendel en Deborah in wonen is klein, vies en donker. Er zit een klein raampje in waardoor je alleen op straat kunt kijken. De buurt waar ze wonen is grauw en grijs er zijn veel kleine joodse winkeltjes.
Structuur
De structuur van het boek is geheel chronologisch, er zijn geen flashbacks, wel wordt er vaak aan vroegere tijden gedacht. Verder beginnen de nieuwe hoofdstukken niet op een nieuwe bladzijde, maar het komt er gewoon achteraan. In de hoofdstukken zelf staan ze ook nooit een regel over.
Stijl
Het boek speelt zich af over vele jaren, maar er worden vele jaren overgeslagen. Vaak eindigt een hoofdstuk zo:
“Also verrannen die Jahre”
In het boek gaat het ook de hele tijd om God, alles wordt aan God toegerekend. Voorspoed en tegenslagen, alles bepaald God. Mendel bidt heel veel en Deborah gaat naar de Rabbi en probeert haar voorvaderen op te roepen. Hier een fragment dat Mendel heel boos is op God.
“Da lachte Mendel aus voller Brust un sagte: Ich habe keine Angst vor der Holle, meine Haut is schon verbrannt, meine Glieder sind schon gelamt, und die bosen Geister sind meine Freunde. Alle Qualen der Holle habe ich schon gelitten. Gutiger asl Gott is der Teufel. Da er nicht so machtig ist, kann er nicht so grausam sein. Ich habe keine Angst, meine Freunde!”
Het einde is open. Wel is het dan voor een groot gedeelte weer goed gekomen, want Mendel gaat met Menuchim mee, maar verder weet je niet wat er met Jonas en Mirjam gebeurt.
“Neben ihnen tauchten aus dem braunen Hintergrund des Portrats Jonas und Mirjam auf. Mendel schlief ein. Und er ruhte aus von der Schwere des Glucks und der Grosse der Wunder.”
Eigen oordeel
Eigenlijk was ik lichtelijk ver plicht om dit boek te gaan lezen, aangezien het één van de weinige boeken in de bieb was, die op de lijst stond.
Het boek trok me vanaf het begin dus al niet zo aan. En onder het lezen versterkte dat gevoel alleen nog maar. Zelf vind ik het boek behoorlijk saai, de naam zegt het al:
“Hiob: Roman eines einfachen Mannes”
Er gebeurt niet veel en als er wat gebeurt wordt het op een saaie manier verteld. En alles wordt ook aan God toegewezen, dat hoeft niet altijd saai te zijn, maar in dit boek is het dat wel. Ik denk dat het aan de oudheid van het boek ligt, het is natuurlijk al zo’n dik zeventig jaar oud.
Dat het boek achter elkaar doorloopt, zonder op een nieuwe regel te beginnen en de hoofdstukken niet op een nieuwe bladzijde, is niet echt handig en niet zo aantrekkelijk om te lezen. Als je het boek even opzij legt en daarna weer verder gaat lezen kun je niet snel zien waar je bent gebleven.
Ik zal het boek aan niemand aanraden, gewoon om dat het niet van deze tijd is, dat hoef ook niet altijd. Maar dit boek was denk ik rond 1930 wel modern, nu niet meer. Als schrijvers nu over die tijd schrijven is het anders als schrijvers van die tijd over die tijd schrijven. Het is te ouderwets.
Ook dat alles op een gegeven moment niet goed gaat, dat wordt een beetje irritant. Maar dan is het op het einde toch weer voorspelbaar, want het moet natuurlijk wel een beetje goed komen. Nee voor mij geen Joseph Roth meer.
|
